مقالات

زبان معیار
زبان معیار

زبان، پدیده‌ای است که از زبان‌های همجوار، عوامل فرهنگی، اجتماعی و... تأثیر می‌پزیرد. این نگرانی وجود دارد که زبان فارسی تحت تأثیر ساخت‌های زبان‌های بیگانه، بیش از حد در حال دگرگونی است و اگر بین تثبیت و تحول آن، نوعی تعادل برقرار نشود به‌مرور زمان سلامت خود را از دست می‌دهد.

1399/07/17
واژه‌سازی در زبان فارسی
واژه‌سازی در زبان فارسی

واژه‌های ساختگی واژه‌هایی هستند که برای ساختن آن‌ها از زبان‌های دیگر الگو گرفته‌ شده است. این الگو گاهی قیاس از کلمات فارسی است.

1399/07/17
واژگان عربی در فارسی
واژگان عربی در فارسی

اگرچه تأثیر و نفوذ زبان عربی در فارسی موجب غنای واژگانی زبان فارسی شده است؛ اما به‌دلیل بی‌توجّهی برخی نویسندگان یا کاربرد عوام، تعدادی نشانه‌های خاص عربی با کلمات فارسی به‌کاررفته و تأثیر منفی بر تولید واژگان زبان فارسی گذاشته است.

1399/07/27
ساختمان واژه
ساختمان واژه

واژه عنصری است که در ساخت گروه استفاده می‌شود و به پدیده‌ای خیالی، واقعی، مادی یا انتزاعی در جهان خارج (جهانی که گویشور با آن آشناست.) دلالت می‌کند.

1399/08/15
تکواژ چیست؟
تکواژ چیست؟

تکواژ کوچک‌ترین واحد ساختاری زبان است که یا دارای معنی است و یا نقشی دستوری دارد.

1399/08/17
وام‌گیری واژگانی
وام‌گیری واژگانی

واردکردن عناصر واژگانی از دیگر زبان‌ها یا گویش‌ها  یکی از راه‌های گسترش واژه‌های زبان است. این کار را وام‌گیری می‌نامند. واژه‌ای که از زبان یا گویشی دیگر به زبان وارد شود وام‌واژه نامیده می‌شود.

1399/08/20
ی میانجی
ی میانجی

کسرۀ اضافه در واژه‌هایی پایان‌یافته با «ه غیرملفوظ» باید به‌صورت «ی» میانجی بیاید؛ زیرا در نظام آوایی زبان فارسی نمی‌توان دو واکه (مصوت) را پشت هم ادا کرد.

1399/08/21
ساختمان فعل
ساختمان فعل

فعل یا خودش به نهاد اسناد داده می‌شود یا کلمه‌ای را به نهاد اسناد می‌دهد. فعل یا به‌تنهایی یا به کمک وابسته‌هایی، در آن واحد به چهار مفهوم دلالت می‌کند.

1399/08/25
زمان‌های فعل
زمان‌های فعل

زمان‌های فعل‌های ماضیماضی ساده، ماضی نقلی، ماضی استمراری، ماضی نقلی مستمر، ماضی بعید، ماضی ابعد، ماضی التزامی، ماضی مستمر، ماضی مستمر نقلی.

1399/08/29
انواع فعل
انواع فعل

در این مقاله فعل‌های امر، دعا، ناگذر و گذرا، دووجهی، سببی، معلوم و مجهول، ربطی، کامل و ناقص، کمکی، شبه‌کمکی و غیرشخصی بررسی می‌شوند.

 

1399/09/06
ساده‌نویسی1
ساده‌نویسی1

ساده نوشتن به‌خودی‌خود متون شما را زیباتر می‌کند و خواننده را به‌سمت شما جذب می‌کند و این یعنی خود هدف.

1399/11/08
ساده‌نویسی2
ساده‌نویسی2

زبان گفتاری فصیح‌تر و روان‌تر از زبان نوشتاری است. نویسنده در زبان نوشتاری، چشم در چشم مخاطب ندارد و خواننده، حضور او را احساس نمی‌کند، پس احساس صمیمیت کم‌تری دارد.

1399/11/18
ساده‌نویسی3
ساده‌نویسی3

داشتن زمینۀ ذهنی و عوامل فنی و زبانی، برای ساده‌نویسی ضروری است. عوامل فنی و زبانی خود شامل 15 مورد است که در این بخش به موارد زیر می‌پردازیم.

1399/11/23
پیشینۀ زبان فارسی
پیشینۀ زبان فارسی

شاخۀ ایرانی در هزارۀ اول ق. م. مسیح در ایران و افغانستان و شمال در منطقۀ میان مجارستان و ترکستان چین رایج بوده است. قدیمی‌ترین گونه‌های شاخۀ ایرانی که از آن‌ها آثار مکتوب وجود دارد، «اوستایی» و «فارسی باستان» است. 

1400/01/25
ساختار زبان ایرانی باستان
ساختار زبان ایرانی باستان

از دو زبان سکایی و مادی تنها تعدادی واژه در متن‌های مختلف به یادگار مانده است؛ اما از زبان‌های فارسی باستان و اوستایی آثار مکتوب بیشتری در دسترس است که می‌توان از آن‌ها به ساختار ایرانی باستان پی برد.

1400/02/01
زبان فارسی باستان
زبان فارسی باستان

در این مقاله به بحث دربارۀ زبان فارسی باستان در گذر تاریخ می‌پردازیم و آثار مکتوب بازمانده را شرح خواهیم داد.

1400/02/18
خط میخی فارسی باستان
خط میخی فارسی باستان

پس از بحث دربارۀ زبان فارسی باستان، اینک نوبت به آن رسیده تا دربارۀ خطی که فارسی باستان به آن نوشته می‌شد، سخن بگوییم:

1400/02/26
تایپ گفتاری آفلاین
تایپ گفتاری آفلاین

ویراتایپ یک دستیار تایپ صوتی آفلاین است که با دقت و سرعت بالا، زبان فارسی را تایپ می‌کند. نرم‌افزار ویراتایپ، قابل‌ِاستفاده در محیط ویندوز است.

1400/03/02
زبان اوستایی
زبان اوستایی

«زبان اوستایی» زبانی است که «اوستا» کتاب دینی زردشتیان به آن نوشته شده است و برای همین این زبان را «اوستایی» نامیده‌اند. به‌جز کتاب اوستا و اثرهای وابسته به آن، هیچ اثر دیگری به این زبان در دست نیست؛ در خود کتاب اوستا هم اشاره‌ای به نام اصلی این زبان نشده و حتی کلمۀ «اوستا» نیز در متن‌های اوستایی نیامده است.

1400/04/21
زبان فارسی در دورۀ میانه
زبان فارسی در دورۀ میانه

همان‌طورکه در بحث دوره‌های زمانی زبان‌های ایرانی در مقالۀ پیشینۀ زبان فارسی بیان شد، زبان‌های ایرانی به‌صورت قراردادی به سه دوره تقسیم شده است: دورۀ ایرانی باستان، ایرانی میانه و ایرانی نو.

1400/04/24